Debian Davranış Kurallarını Yorumlamak

Bazı Genel Yorumlar

Bu belgenin amacı, Davranış Kurallarının (CoC) Debian Projesi içinde nasıl yorumlandığına dair bazı açıklamalar ve örnekler sunmaktır. Herhangi bir sorunuz varsa, lütfen Topluluk Ekibi (community@debian.org) ile iletişime geçin. Yapmayı düşündüğünüz bir şeyin CoC'u ihlal edebileceğinden endişe ediyorsanız, lütfen yine Topluluk Ekibi ile iletişime geçin.

CoC'un amacı, insanların kendilerini rahat hissettikleri bir topluluk alanı yaratmaktır. Bu, Debian'a katılmaktan heyecan duyan ve Debian'ı oluşturma ve sürdürme hedeflerimizi gerçekleştirmemize yardımcı olan bir katkıcılar topluluğunu korumamıza yardımcı olur. Debian topluluğu, aynı zamanda hem bir proje üzerinde çalışan bir arkadaş grubu hem de işlerini yapan bir meslektaş grubudur. Debian, teknik bir proje olduğu kadar devasa bir sosyal gruplaşmadır.

CoC'un ve CoC uygulama çabalarının hedefi, insanların Genel Karar süreci aracılığıyla Debian'ın bir topluluk olarak benimsediği ortak değerlerle uyumlanmasına yardımcı olmaktır. Debian'a katılmak için CoC'a uymak ve saygı duymak zorundasınız. Mükemmel olmak zorunda değilsiniz -herkes hata yapar veya kötü bir gün geçirir- CoC uygulamasının amacı insanların daha iyisini yapmasına yardımcı olmaktır. Sizden istenen tek şey budur: arkadaşlarınıza ve meslektaşlarınıza karşı düşünceli davranmak için elinizden gelenin en iyisini yapın. CoC, Debian içindeki tüm faaliyetleri ve Debian Projesi'nin bir temsilcisi olarak yürüttüğünüz faaliyetleri kapsar. Debian dışı faaliyetleriniz Projeyi etkilerse veya Debian içinde güvensiz veya zararlı bir alan yaratırsa, (geçici veya kalıcı) yasaklama veya statü kaybı gibi cezai işlemler de uygulanabilir.

Bu, yaşayan bir belgedir. Hem Debian içinde hem de dışında normal ve ideal kabul edilen şeyler değiştikçe zamanla değişecektir. Debian Davranış Kuralları ilk olarak 2014 yılında onaylanmıştır. O zamandan beri değişmemiştir, ancak özgür ve açık kaynak yazılım topluluklarında ve genel olarak teknolojideki beklentiler ve en iyi uygulamalar değişmiştir.

1. Saygılı olun

Debian büyüklüğündeki bir projede, kaçınılmaz olarak aynı fikirde olmadığınız veya iş birliği yapmakta zorlandığınız insanlar olacaktır. Bunu kabullenin, ancak yine de saygılı olun. Birinin eylemleri veya fikirleriyle anlaşmazlık yaşamak, kötü davranışlar veya kişisel saldırılar için bir mazeret değildir. İnsanların tehdit altında hissettiği bir topluluk sağlıklı bir topluluk değildir.

Topluluğun ve daha geniş dünyanın her üyesi saygıyı hak eder. Saygı, Debian'da kazanılacak bir şey değildir; yaşı, cinsiyeti, vücut ölçüsü, eğitimi, etnik kökeni veya diğer faktörleri ne olursa olsun Topluluğun her bir üyesinin hak ettiği bir şeydir.

Debian açık bir topluluktur. Başkalarına zarar vermediği sürece tüm kültürler ve inançlar hoş karşılanır ve kabul görür. Kendi beklentileriniz veya kendi kültürel geçmişiniz, CoC'u ihlal etmek veya Debian topluluğu içindeki başka bir kişiye ya da Debian topluluğunun bir üyesi olarak rolünüze saygısızlık etmek için bir mazeret değildir. Debian'ın kendi kültürü vardır. Debian katkıcıları veya kullanıcıları ile çalışırken, lütfen Debian normlarına uyun ve Debian'ı olumlu bir şekilde temsil edin.

Debian'daki insanlar farklı kültürel geçmişlerden gelir, farklı deneyimlere sahiptir ve belirli bir tartışmanın dilinde akıcı veya rahat olmayabilirler. Bu, en iyi niyetleri varsaymanın (aşağıya bakınız) ve iletişim tarzlarındaki farklılıklar konusunda anlayışlı olmanın önemli olduğu anlamına gelir. Ancak bu, kasıtlı olarak uygunsuz iletişim kurmanın veya bir kez gündeme getirildikten sonra iletişim tarzınızı topluluk normlarını karşılayacak şekilde değiştirmemenin kabul edilebilir olduğu anlamına gelmez.

Saygısız Davranış Örnekleri

Aşağıdakiler, saygısız davranış örneklerinin kapsamlı olmayan bir listesidir:

2. İyi niyetli olunduğunu varsayın

Debian Katkıcılarının, ortak hedefimiz olan özgür bir işletim sistemine ulaşmak için birçok yolu vardır: başkasının bir şeyi yapma yöntemi sizinkinden farklı olabilir. Diğer insanların bu hedef doğrultusunda iş birliği içinde çalıştığını varsayın. Katkıcılarımızın çoğunun ana dilinin İngilizce olmadığını veya farklı kültürel geçmişlere sahip olabileceklerini unutmayın.

Debian küresel bir projedir. Debian, birçok farklı geçmişten, deneyimden, iletişim tarzından ve kültürel normdan insanı içerir. Bu nedenle, iyi niyetli olunduğunu varsaymak özellikle önemlidir. Bu, konuştuğunuz kişinin sizi incitmeye veya size hakaret etmeye çalışmadığını (makul olduğu ölçüde) varsaymak anlamına gelir.

İyi niyetli olunduğunu varsaymak için bizim de iyi niyetle hareket etmemiz gerekir. Bu aynı zamanda birinin elinden gelenin en iyisini yapmaya çalıştığını varsaymanız ve onu incitmemeniz veya ona hakaret etmemeniz gerektiği anlamına gelir. Debian içinde birini kasıtlı olarak üzmek kabul edilemez.

İyi niyet varsayımı iletişimi, davranışı ve katkıyı içerir. Bu, katkıda bulunan herkesin, katkıları ne olursa olsun, yapabilecekleri çabayı gösterdiğini ve bunu dürüstlükle yaptığını varsaymak anlamına gelir.

İyi Niyetli Olmayan Davranış Örnekleri

Yine, aşağıdakiler kapsamlı olmayan bir listedir:

3. İş birliğine açık olun

Debian büyük ve karmaşık bir projedir; Debian içinde her zaman öğrenilecek daha çok şey vardır. İhtiyacınız olduğunda yardım istemek iyidir. Benzer şekilde, yardım teklifleri de Debian'ı geliştirme yönündeki ortak hedefimiz bağlamında görülmelidir.

Projenin yararına bir şey yaptığınızda, başkalarının sizin çalışmanızın üzerine koyarak onu daha da iyi hâle getirebilmesi için, çalışmanızın nasıl işlediğini başkalarına açıklamaya istekli olun.

Katkılarımız diğer katkıcılara, projeye ve kullanıcılarımıza yardımcı olur. Katkıda bulunmak isteyen herkesin makul sınırlar içinde katkıda bulunabilmesi gerektiği ahlakı altında açık bir şekilde çalışıyoruz. Debian'daki herkes farklı bir geçmişe ve farklı becerilere sahiptir. Bu, olumlu ve yapıcı olmanız ve mümkün olduğunda yardım, tavsiye veya rehberlik sağlamanız gerektiği anlamına gelir. Fikir birliğine değer veriyoruz, ancak demokratik kararların alınacağı veya yönün bir faaliyeti üstlenmeye istekli ve muktedir olan kişiler tarafından belirlenebileceği zamanlar da vardır.

Farklı ekipler farklı araçlar kullanır ve iş birliğinde farklı normlara sahiptir. Bu, haftalık eş zamanlı toplantılar, paylaşılan notlar veya kod inceleme süreçleri gibi şeyler anlamına gelebilir. İşlerin belirli bir şekilde yapılmış olması, bunun en iyi veya tek yol olduğu anlamına gelmez ve ekipler yeni iş birliği yöntemlerini tartışmaya açık olmalıdır.

İş birliğine açık olmanın bir parçası da, başkalarının sizin peşinizde olduğunu varsaymak veya sizi görmezden gelmek yerine, başkalarının da iş birliği içinde olduğunu varsayan iyi niyet varsayımıdır (yukarıya bakınız).

İyi iş birliği, teknik becerilerden daha değerlidir. İyi bir teknik katkıcı olmak, zararlı bir topluluk üyesi olmanın kabul edilebilir olduğu anlamına gelmez.

Kötü İş Birliği Örnekleri

4. Öz olmaya çalışın

Bir kez yazdığınız şeyin yüzlerce kişi tarafından okunacağını unutmayın. Kısa bir e-posta yazmak, insanların konuşmayı mümkün olduğunca verimli bir şekilde anlamasını sağlar. Uzun bir açıklama gerekli olduğunda, bir özet eklemeyi düşünün.

Konuya, ipliğin (thread) geri kalanının hâlâ daha önce sunulmuş argümanları içeren diğer iletileri barındırdığını unutmadan, her postanın ipliğe benzersiz bir şey kattığı yeni argümanlar getirmeye çalışın.

Özellikle hâlihazırda oldukça genişlemiş tartışmalarda konuya sadık kalmaya çalışın.

Siyasi veya dini nitelikteki bazı tartışmalı konular da dahil olmak üzere, belirli konular Debian için uygun değildir. Debian, arkadaşlar ortamı olduğu kadar bir meslektaş ortamıdır. Kamuya açık toplu fikir alışverişleri saygılı, konuyla ilgili ve profesyonel olmalıdır. Özellikle birçok Debian katkıcısının ana dili İngilizce olmadığından ve proje iletişimlerinin çoğu İngilizce olduğundan, öz ve anlaşılır bir dil kullanmak önemlidir. Açık ve net olmak ve mümkün olduğunda deyimlerden kaçınmak veya bunları açıklamak önemlidir. (Not: Örneğin deyim kullanmak Davranış Kurallarının ihlali değildir. Bunlardan kaçınmak sadece genel olarak netlik için iyi bir uygulamadır.)

Metin üzerinden veya kültürler arasında anlamı ve tonu iletmek her zaman kolay değildir. Açık fikirli olmak, iyi niyet varsaymak ve çabalamak konuşmadaki en önemli şeylerdir.

5. Açık olun

Debian içinde kullanılan iletişim yollarının çoğu açık ve özel iletişime izin verir. Sosyal sözleşmenin üçüncü paragrafı uyarınca, hassas bir şey paylaşmadığınız sürece Debian ile ilgili iletiler için tercihen açık iletişim yöntemlerini kullanmalısınız.

Bu, yardım veya Debian ile ilgili destek iletileri için de geçerlidir; açık bir destek talebinin sorunuza yanıt alma olasılığı çok daha yüksek olmakla kalmaz, aynı zamanda sorunuzu yanıtlayan kişiler tarafından yapılan kasıtsız hataların daha kolay fark edilmesini ve düzeltilmesini de sağlar.

Mümkün olduğunca çok iletişimi herkese açık tutmak önemlidir. Birçok Debian posta listesine herkes katılabilir veya listelerin herkese açık arşivleri vardır. Arşivler Debian dışı kaynaklar (örneğin Internet Archive) tarafından kaydedilebilir ve saklanabilir. Bir Debian posta listesinde söylenenlerin kalıcı olduğu varsayılmalıdır. Birçok kişi IRC konuşmalarının kayıtlarını da tutmaktadır.

Mahremiyet

Proje bağlamındaki özel konuşmaların da Davranış Kuralları kapsamında olduğu kabul edilir. Özel bir konuşmada söylenen bir şeyin uygunsuz veya güvensiz (örneklere yukarıdan bakın) olduğunun bildirilmesi teşvik edilir.

Aynı zamanda, özel konuşmalara saygı duymak önemlidir ve güvenlik sorunları haricinde bunlar paylaşılmamalıdır. debian-private posta listesi gibi belirli yerler bu kategoriye girer.

6. Sorun olması durumunda

Bu davranış kurallarına katılımcılar tarafından uyulması gerekse de, bazen insanların kötü bir gün geçirebileceğini veya bu davranış kurallarındaki bazı yönergelerden habersiz olabileceğini kabul ediyoruz. Bu olduğunda, onlara yanıt verebilir ve bu davranış kurallarını işaret edebilirsiniz. Bu tür mesajlar, hangisi en uygunsa, açık veya özel olabilir. Ancak, mesajın açık veya özel olmasından bağımsız olarak, yine de bu davranış kurallarının ilgili bölümlerine uymalıdır; özellikle de taciz edici veya saygısız olmamalıdır. İyi niyetli olunduğunu varsayın; katılımcıların tartışmanın kalitesini kasten düşürmeye çalışmaktansa kötü davranışlarının farkında olmamaları daha olasıdır.

Ciddi veya ısrarcı ihlalcilerin Debian sistemleri üzerinden iletişim kurmaları geçici veya kalıcı olarak yasaklanacaktır. Şikâyetler, söz konusu Debian iletişim forumunun yöneticilerine (özel olarak) yapılmalıdır. Bu yöneticilerin iletişim bilgilerini bulmak için lütfen Debian'ın organizasyon yapısı hakkındaki sayfaya bakın.

Davranış Kurallarının amacı, Debian'ı kucaklayıcı bir topluluk olarak nasıl sürdürecekleri konusunda insanlara rehberlik etmektir. İnsanlar başkalarının olmalarını beklediği gibi değil, oldukları gibi katılmakta kendilerini hoş karşılanmış hissetmelidir. Debian Davranış Kuralları, insanların nasıl davranmamaları gerektiğinden ziyade yapmaları gereken şeyleri ana hatlarıyla belirtir. Bu belge, Topluluk Ekibinin Davranış Kurallarını nasıl yorumladığına dair fikir vermektedir. Debian topluluğunun farklı üyeleri bu belgeyi farklı şekilde yorumlayabilir. En önemli şey, insanların Debian içinde kendilerini rahat, güvende ve hoş karşılanmış hissetmeleridir. Bu belgede özellikle belirtilmiş olsun ya da olmasın, birisi kendini rahat, güvende ve/veya hoş karşılanmış hissetmiyorsa, Topluluk Ekibi ile iletişime geçmelidir.

Eğer birisi uygunsuz bir şey yapmış olabileceğinden endişe ediyorsa veya uygunsuz olabileceğini düşündüğü bir şey yapmayı düşünüyorsa, yine Topluluk Ekibi ile iletişime geçmesi teşvik edilir.

Debian çok büyük olduğu için, Topluluk Ekibi tüm iletişimleri proaktif olarak izleyemez ve izlemez, ancak bazen üyeler geçerken bunları görebilir. Bu nedenle, Debian Topluluğunun Topluluk Ekibi ile birlikte çalışması önemlidir.

Davranış Kurallarına Uymamak

Hiç kimsenin her zaman mükemmel olması beklenmez. Hata yapmak dünyanın sonu değildir, ancak birisinin iyileştirme istemek için iletişime geçmesiyle sonuçlanabilir. Debian içinde, iyi iş yapmak ve daha iyisini yapmak için iyi niyetli çaba gösterilmesi beklentisi vardır. CoC'un tekrar tekrar ihlal edilmesi, aşağıdakiler dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere, karşılık verilmesi veya topluluk etkileşiminin kısıtlanması ile sonuçlanabilir: